Home / Văn mẫu / Văn mẫu lớp 12 mới nhất / Phân tích giá trị nghệ thuật của bản Tuyên ngôn độc lập

Phân tích giá trị nghệ thuật của bản Tuyên ngôn độc lập

Đề bài: Phân tích giá trị nghệ thuật của bản Tuyên ngôn độc lập

Bài làm

Hồ Chí Minh là tác gia lớn của Văn học Việt Nam. Di sản văn học của Người gồm nhiều thể loại, trong đó văn chính luận giữ một vị trí đặc biệt quan trọng. “Tuyên ngôn độc lập là một văn kiện có giá trị cao về lịch sử và văn học, cũng đồng thời là một mẫu mực về nghệ thuật lập luận trong văn chính luận”, một sáng tác đi vào bất hủ chủa chủ tịch Hồ Chí Minh.

Sau hàng ngàn năm dưới chế độ phong kiến, hàng trăm năm dưới chế độ thực dân, mùa thu năm 1945, nhân dân Việt Nam đã làm cuộc cách mạng tháng Tám thắng lợi, giành độc lập tự do cho đất nước, giành chính quyền về tay nhân dân. Ngày 26/8/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh từ Việt Bắc trở về Hà Nội, tại ngôi nhà số 48 Hàng Ngang, Bác đã soạn thảo Tuyên ngôn độc lập, và ngày 02/9/1045, tại quảng trường Ba Đình Hà Nội, Bác đã đọc bản Tuyên ngôn độc lập khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Đây cũng là lúc hoàn cảnh nước ta rất phức tạp, bọn thực dân đế quốc đang âm mưu xâu xé nước ta, nấp sau danh nghĩa quân Đồng minh vào tước khi giới quân đội Nhật: Phía Bắc là quân đội Quốc dân đảng, tay sai của đế quốc Mỹ đã trực sẵn ở biên giới để đổ bộ vào Việt Nam, tiến vào từ phía Nam là quân đội Anh, phía sau là lính viễn chinh Pháp. Ngày 15/8/1945, Hội nghị toàn quốc của Đảng đã nhận định mâu thuẫn giữa Anh, Pháp, Mỹ và Liên Xô có thể khiến Anh, Mỹ sẽ nhân nhượng để cho Pháp trở lại Việt Nam. Còn Pháp, để chuẩn bị cho cuộc xâm lược lần thứ hai, chúng đã đưa ra một chiêu bài rất dễ đánh lừa công luận quốc tế: Pháp có công khai hóa Đông Dương, đây vốn là đất bảo hộ của Pháp bị Nhật chiếm. Nay Nhật đã đầu hàng Đồng minh, Pháp đương nhiên có quyền trở lại Đông Dương thay thế quân đội Nhật.

Xem thêm:  Nghị luận câu nói Có ba điều trong cuộc đời mỗi người nếu đi qua sẽ không lấy lại được, đó là thời gian, lời nói và cơ hội

phan tich gia tri nghe thuat cua ban tuyen ngon doc lap - Phân tích giá trị nghệ thuật của bản Tuyên ngôn độc lập
Phân tích giá trị nghệ thuật của bản Tuyên ngôn độc lập


Đối tượng của bản Tuyên ngôn không chỉ là “đồng bào cả nước” như trong lời mở đầu mà còn là các nước trên thế giới, chủ yếu là phe Đồng minh, trong đó có Anh, Mỹ, đặc biệt là Pháp. Như vậy mục đích của bản Tuyên ngôn không chỉ là tuyên bố độc lập dân tộc, nội dung bản tuyên ngôn còn có thể coi là một cuộc tranh luận ngầm đối với những đối tượng ấy để bác bỏ luận điệu kẻ cướp của thực dân Pháp. Xác định được đối tượng và mục đích hướng tới của bản Tuyên ngôn độc lập, người đọc sẽ hiểu sâu sắc hơn nội dung tư tưởng, giọng điệu và cách lập luận của tác phẩm. Bản tuyên ngôn khẳng định quyền độc lập tự do của dân tộc Việt Nam trên cơ sở chân lý lẽ phải không thể chối cãi, xuất phát từ thực tế Việt Nam có quyền hưởng tự do độc lập và sự thật đã chiến đấu ngoan cường để trở thành một nước tự do độc lập. Lên án, tố cáo tội ác của thực dân Pháp ở Đông Dương, kết hợp với những cứ liệu hùng hồn để phủ nhận quyền của thực dân Pháp với Việt Nam, bác bỏ luận điệu xảo trá, sai trái của chúng trước dư luận quốc tế, tranh thủ sự đồng tình ủng hộ của nhân dân thế giới với sự nghiệp chính nghĩa của nhân dân Việt Nam trong cuộc đấu tranh bảo vệ độc lập dân tộc. Khẳng định quyết tâm chiến đấu của nhân dân Việt Nam để giữ vững quyền tự do độc lập.

Xem thêm:  Tả quang cảnh đường phố vào buổi sáng sớm

Mở đầu bản tuyên ngôn, tác giả Hồ Chí Minh đã trích dẫn những lời bất hủ về quyền con người trong bản Tuyên ngôn độc lập năm 1776 của Mỹ để từ cơ sở đó, tác giả đã “suy rộng ra” quyền dân tộc. Tiếp theo là lời trích dẫn từ tuyên ngôn nhân quyền và dân quyền của Pháp năm 1791 để chốt lại bằng một khẳng định đanh thép: “Đó là những lẽ phải không ai chối cãi được”.

Lấy phần trích dẫn này làm tiền đề triển khai các lập luận, lý lẽ trong bản tuyên ngôn độc lập của Việt Nam, tác giả đã khiến cho những luận điểm đúng đắn trong 2 bản tuyên ngôn của Pháp và Mỹ vốn được thế giới thừa nhận như những chân lý lớn của nhân loại đã trở thành cơ sở pháp lý vững vàng, mang tầm vóc quốc tế cho lời tuyên bố độc lập của dân tộc Việt Nam.

Việc trích dẫn cũng tỏ ra kiên quyết sắc sảo khi cảnh cáo thực dân Pháp và đế quốc Mỹ: họ không thể phản bội lý tưởng cao quý của chính tổ tiên mình, không thể chà đạp lên lá cờ tự do – bình đẳng – bác ái mà tổ tiên họ từng giương cao.

Lời khẳng định sau khi trích dẫn: “Đó là những lẽ phải không ai chối cãi được” là cách lập luận “vừa khôn khéo, vừa kiên quyết” của HCM, là thủ pháp “lấy gậy ông đập lưng ông” rất mạnh mẽ, đích đáng.

Xem thêm:  Bình luận câu ca dao: Nhiễu điều phủ lấy giá gương Người trong một nước phải thương nhau cùng

Sự “suy rộng ra” từ quyền con người tới quyền sống, quyền tự do, quyền bình đẳng của các dân tộc trên thế giới đã thể hiện tư duy lý luận sáng tạo của Đảng, của HCM, nhờ đó, lời tuyên bố độc lập của Việt Nam trở thành chân lý của mọi thời đại. Đó cũng là đóng góp lớn về tư tưởng của Chủ tịch HCM đối với phong trào giải phóng dân tộc trên toàn thế giới

Tuyên ngôn độc lập là một văn kiện lịch sử đúc kết nguyện vọng sâu sắc của dân tộc Việt Nam về quyền độc lập, tự do, cũng là kết quả tất yếu của quá trình đấu tranh gần 100 năm của dân tộc ta để có thể có được quyền thiêng liêng và chính đáng ấy.

Bản Tuyên ngôn độc lập đã tuyên bố chấm dứt chế độc thực dân phong kiến ở Việt Nam, khẳng định quyền tự chủ và vị thế bình đẳng cho dân tộc Việt Nam trên trường quốc tế, mở ra một kỷ nguyên mới cho dân tộc ta: kỷ nguyên độc lập, tự do, kỷ nguyên nhân dân làm chủ đất nước.

Tuyên ngôn độc lập là áng văn chương yêu nước lớn của thời đại cách mạng. Tác phẩm đã khẳng định mạnh mẽ quyền độc lập của dân tộc Việt Nam, gắn độc lập dân tộc với quyền sống của con người, nêu cao truyền thống yêu nước, truyền thống nhân đạo củ người Việt Nam, đó cũng là những cảm hứng bao trùm trong lịch sử văn học Việt Nam.

Lưu Nguyễn

Check Also

Tóm tắt truyện ngắn Chiếc thuyền ngoài xa

Tóm tắt truyện ngắn Chiếc thuyền ngoài xa

Tóm tắt truyện ngắn Chiếc thuyền ngoài xa Bài làm Nghệ sĩ nhiếp ảnh Phùng …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *